آدنیوم

گیاه آدنیوم

گیاه آدنیوم هم جزو یکی از دسته‌های ساکولنت‌هاست. این گیاه شرایط مناسبی را برای نگهداری در آپارتمان و منزل دارد. گیاه آدنیوم تنه‌ای گوشتی و نامتقارن دارد که در ادامه تنه خود به شاخه‌های مجزایی تقسیم می‌شود. شاخه‌های این گیاه زیاد نیست و بر روی هر کدام از این شاخه‌ها، گل‌های رنگارنگ و شیپوری شکل زیبایی وجود دارد.

گیاه آدنیوم با ترکیب تنه‌ای با شکل غیرمعمول و گل‌های زیبا، ظاهری منحصربه‌فرد و قشنگی به خود گرفته است. گونه‌های مختلف گیاه آدنیوم همه متعلق به شرق آفریقا، شمال آفریقا و جزیره عربستان هستند.

گیاه آدنیوم به اسامی مختلفی مانند رز صحرایی و ستاره صابی هم معروف است. رز صحرایی بر خلاف اسمی که دارد یک رز واقعی نیست و در واقع متعلق به هیچ کدام از گونه‌های رز نیست. تفاوت اصلی که این گیاه با رز واقعی دارد این است که رز صحرایی می‌تواند خشکسالی را تحمل کند و آب را در ریشه و ساقه‌های خود ذخیره کند، ولی رز واقعی چنین ویژگی‌ای را ندارد. این گیاه جز دسته‌ی ساکولنت‌های برگ ریز است که به پنج گونه برای خرید تقسیم می‌شود.

البته در طبیعت به همین پنج گونه محدود نمی‌شود و گونه‌های ناشناخته زیادی نیز دارد. رنگ‌ها و اندازه‌های مختلف گل‌های شیپوری شکل آدنیوم، به نحوه نگهداری و مراقبت شما بستگی دارد؛ اما به طور متوسط گل‌های رز صحرایی به اندازه پنج سانتی‌متر و به رنگ‌های سفید و قرمز و صورتی موجود است. ارتفاع آدنیوم حداکثر دو متر است ولی می‌تواند در اندازه‌های کوتاه‌تر و در گلدان هم به حیات خود ادامه دهد. 



روش‌های مراقبت از گیاه آدنیوم چگونه است؟

1) مقدار آب مورد نیاز

گیاه آدنیوم از آب‌ در فصول بهار و تابستان استقبال زیادی می‌کند. ولی در عوض آن علاقه چندانی به آب‌دهی زیاد در فصل‌های پاییز و زمستان ندارد. تمایل گیاه به میزان آب مورد نیاز این گونه است که شما باید در زمستان و پاییز، با این گیاه مثل یک کاکتوس برخورد کنید و در فصل بهار و تابستان آن را یک گیاه گرمسیری فرض کنید.

توجه کنید که ریشه‌های گیاه آدنیوم یا همان رز صحرایی هیچ وقت نباید غرق آب شوند. زمانی به آن آب دهید که خاک آن کاملا خشک شده باشد. نکته آخر در مورد گیاه آدنیوم این است که نباید آب را به صورت ناگهانی روی خاک خالی کنید. سعی کنید آب‌دهی را به آرامی انجام دهید تا زمانی که خاک گیاه مرطوب شود.

2) نور 

نیاز اصلی گیاه آدنیوم نور است و تا زمانی که نور کافی و گرما و خاک خوبی داشته باشد، می‌تواند زنده بماند. دلیل اصلی سرزنده بودن و گل دادن این گیاه تابش نور مناسب است. اگر این گیاه در طول روز فقط صبح و یا ظهر نور دریافت کند تا حدی می‌تواند رشد کند، اما شاید گلی بر روی شاخه‌های آن نروید. در صورتی که رفته رفته این میزان تابش نور کم شود، گیاه به مرور ضعیف و در نتیجه از بین خواهد رفت. پس نهایت دقت و حساسیت را در مورد نور گیاه به خرج دهید.

رز صحرایی با داشتن نور کافی دوره استراحت کوتاهی در بین گل‌دهی خود دارد؛ یعنی بعد از گل‌دهی در اوایل بهار تا اواسط تابستان، حدود 6 الی 8 هفته استراحت می‌کند و سپس در اوایل پاییز دوباره گل می‌دهد. برای استراحت بهتر گیاه در طول فصل زمستان، می‌توانید گلدان گیاه را به مکانی گرم و نورگیر با نور غیر‌مستقیم انتقال دهید تا دوباره در اوایل بهار گل‌های شادابی بر روی آن بروید.





3) انتخاب گلدان مناسب 

شاید شما با خود فکر کنید که این مورد در نگهداری گیاهان تاثیر مهمی نداشته باشد ولی در صورتی که شما گلدان مناسب را انتخاب نکنید، آن گیاه نمی‌تواند رشد خوبی داشته باشد و به مرور میمیرد. گیاه آدنیوم تقریبا در هر نوع گلدانی می‌تواند زندگی کند و زیبایی منحصربه‌فرد خود را داشته باشد. کسانی که در نگهداری گیاهان مهارت دارند، برای این گیاه از گلدان‌های سفالی استفاده می‌کنند. گلدان‌های سفالی می‌تواند سریع‌تر خاک گیاه را خشک کنند و علاوه بر آن نسبت به گلدان‌های فلزی و پلاستیکی جریان هوای خوبی را برای ریشه‌های گیاه فراهم می‌کنند.

نکته دیگر در انتخاب گلدان مناسب، قوی بودن آن است؛ زیرا ریشه‌های گیاه آدنیوم بسیار تهاجمی هستند و در صورتی که در گلدان‌های ظریف و نازک کاشته شوند، آن را می‌شکنند. حتما باید ته گلدان سوراخ‌هایی برای تخلیه آب باشد تا آب اضافی از آن‌ها خارج شود. همچنین اگر از زیر گلدانی استفاده می‌کنید، بهتر است آب اضافی آن را تخلیه کنید تا ریشه‌های گیاه آسیب نبیند.

به طور کلی گلدان‌های عریض‌تر و پهن‌تر برای رشد گیاه بهتر از گلدان‌های باریک و بلند هستند. در گلدان‌های عریض و پهن ریشه‌های گیاه می‌توانند، پخش شوند و تکیه‌گاه مناسبی برای خود ایجاد کنند. در گلدان‌های باریک ریشه گیاه مانند ریشه‌های هویج رشد می‌کنند و با ایجاد تغییرات کوچکی از بین می‌رود.

4) کود مورد نیاز

فصول بهار و تابستان، فصل رشد گیاهان است. گیاهان در این هنگام نیاز دارند که به غیر از خاک، کودهای محلول در آب یا کود گرانوله را نیز دریافت کنند. بعد از خواب زمستانه گیاه آدنیوم بهتر است در فصل بهار، هر دو هفته یک بار کود رقیقی به آن بدهید. با گذشت زمان و رسیدن فصل تابستان زمان کوددهی را از دو هفته یک بار به ماهی یک بار تغییر دهید. رسیدن فصل سرما این را به شما می‌گوید که دیگر گیاه نیازی به کود ندارد و می‌خواهد دوباره استراحت کند.





5) هرس کردن

فصل مناسب هرس کردن، فصل رشد گیاه است، زیرا آدنیوم گیاهی است که در این فصل بیش از حد رشد می‌کند و برای همین هرس کردن فضای کافی را در اختیار او قرار می‌دهد. اگر گیاه خود را در بیرون از خانه گذاشته‌اید، ترجیحا آن را در پایان فصل رشد هرس کنید و قبل از شروع سرما آن را به داخل خانه منتقل کنید. هرس کردن باعث می‌شود که گیاه استراحت بهتری داشته باشد و همچنین نگهداری گیاهان کوچک‌تر در آپارتمان برای شما هم راحت‌تر خواهد بود.

بعد از پایان فصل زمستان اگر می‌خواهید گیاه را به بیرون از منزل منتقل کنید، بهتر است شاخه‌های مرده یا آسیب‌دیده آن را جدا کنید. چیدن شاخه‌های پراکنده اطراف گیاه اقدام خوبی خواهد بود تا بتوانید از آن‌ها به عنوان قلمه برای تکثیر گیاه بهره ببرید.

آخرین نکته‌ای که باید در هنگام هرس کردن رعایت کنید این است که چون این گیاه از خانواده خرزهره است، شیره‌ای سمی دارد که هنگام تماس پوست با آن حساسیت‌هایی را برای شما به وجود می‌آورد. پس حتما در حین انجام این کار از دستکش استفاده کنید و پس از پایان کار دست‌های خود را به خوبی بشویید.

6) روش مناسب تعویض گلدان

ریشه‌های این رز صحرایی خیلی آهسته رشد می‌کنند، به طوری‌که نیاز است هر سه الی چهار سال یک بار گلدان آن را تعویض کنید. در صورتی که گلدان‌ گیاه را در طی این مدت عوض کنید، به مرور گل‌های گیاه کمتر می‌شود و دیگر گلی نمی‌روید. گلدان مناسب برای تعویض، گلدانی است که سه الی پنج سانتی‌متر بلندتر و پهن‌تر از گلدان سابق باشد. هنگامی که گیاه را از گلدان خارج کردید، ریشه‌ها را به خوبی تمیز کنید تا خاک قدیمی بر روی آن نماند. در مرحله بعد خاک کاکتوس تازه‌ای را در گلدان جدید بریزید و گیاه را در آن قرار دهید. خاک کاکتوس به این دلیل مناسب گیاه است که می‌تواند آب را به خوبی تخلیه کند تا ریشه‌های آن نپوسد.

روش‌های تکثیر گیاه آدنیوم چیست؟

بعد از توضیح نکاتی راجع به نگهداری و مراقب از گیاه آدنیوم، لازم دانستیم تا کمی در مورد روش‌های تکثیر این گیاه توضیح دهیم. به طور کلی برای تکثیر این گیاه می‌توانید از دو روش استفاده کنید که در موارد پایین‌تر این دو روش را شرح می‌دهیم. این دو مورد عبارتند از:

1) تکثیر با روش قلمه زدن

در این روش ابتدا یک شاخه 15 سانتی‌متری را از گیاه جدا کنید و آن را به مدت 48 ساعت در روزنامه با دستمال کاغذی بگذارید. در گذر 48 ساعت شاخه گیاه باید در محلی گرم و خشک باشد تا رطوبتی بر روی آن نماند. بعد از گذشت دو روز قلمه را در خاک مناسب قرار دهید. همان‌طور که گفتیم خاک مناسب گیاه آدنیوم خاک کاکتوس است یا می‌توانید برای تهیه خاک مناسب گیاه، ترکیبی از خاک‌های گلدان، کوکوپیت، پیت ماوس و ماسه تهیه کنید. بهتر است که در کف گلدان مقداری سنگ ریزه بریزید تا گیاه در اوایل رشد خوبی داشته باشد.

در روز‌های اولی که قلمه را در خاک قرار دادید، خاک را با اسپری آب مرطوب نگه دارید، اما دقت کنید که رطوبت خاک از یک حدی به بعد بیشتر نشود تا ریشه گیاه در همان ابتدای کار نپوسد. مکان گرم و نورگیر بهترین مکان برای رشد گیاه است و اگر گلدان گیاه داخل خانه است، آن را هر دو روز یک بار بچرخانید. در غیر این صورت یک سمت گیاه به طرف نور متمایل می‌شود.

اولین نشانه‌ی رشد این را به شما می‌گوید که اقدام شما موفقیت‌آمیز بوده و توانسته‌اید که به راحتی گیاه دیگری را در خانه پرورش دهید. مزیت تکثیر از طریق قلمه زدن این است که می‌توانید چند قلمه متفاوت را با هم پیوند بزنید تا گل‌ با رنگ‌های متفاوتی بر روی گیاه بروید

2) تکثیر به روش کاشت بذر

در صورتی که بخواهید بذر گیاه آدنیوم را بخرید، باید صبر زیادی تا رشد کامل آن به خرج دهید. بذر‌های این گیاه را هم به صورت آماده در بیرون می‌فروشند و هم می‌توانید بذر آن را از گیاه قبلی خود بگیرید و بعد آن را بکارید. مزیت تکثیر به واسطه کاشت بذر این است که گیاه به راحتی ساختار گوشتی خاص خود را به نام کاودکس در بالای خاک تشکیل می‌دهد. با این حال در روش قلمه زدن ممکن این است که این فرآیند مدت زیادتری طول بکشد یا اگر به طور صحیح انجام ندهید، این ساختار را به خود نخواهد گرفت.