نعناع
Mentha
Pelargonium · شمعدانی (Geraniaceae)
شمعدانی گیاهی گلدار و کمتوقع است که با گلدهی زیبا و در برخی گونهها عطر خوشایند، هم برای فضای داخلی و هم حیاط مناسب است و نگهداری آسانی دارد.
آبیاری
پیش از آبیاری مطمئن شوید خاک تا عمق ۴ سانتیمتر خشک شده است، زیرا آبیاری بیش از حد موجب فساد ریشه و ساقه میشود.
نور
به نور فراوان و مستقیم خورشید علاقه دارد، اما در محیط حیاط بهتر است در نیمسایه قرار گیرد تا از سوختن برگها جلوگیری شود.
خاک
خاکی سنگین، اسیدی و با زهکشی بالا شامل خاک برگ، خاک باغچه، کود گاوی پوسیده، شن و ماسه و خاک لوم مناسب است.
رطوبت
این گیاه به رطوبت بالا علاقه دارد و باید از طریق غبارپاشی یا ساخت جزیره رطوبتی تأمین شود تا از قهوهای شدن و سوختگی برگ جلوگیری شود.
دما
بیشتر گونهها در دمای ۱۰ تا ۲۵ درجه سانتیگراد بهترین رشد و گلدهی را دارند و باید در زمستان از سرمای شدید محافظت شوند.
نوع گلدان
گلدانی با زهکشی خوب و اندازه متناسب با ریشه انتخاب کنید تا آب اضافی پس از آبیاری در مجاورت ریشه باقی نماند.
هرس
در اوایل تابستان تا اواسط پاییز میتوانید قلمههایی به طول ۸ تا ۱۲ سانتیمتر با ۳ تا ۴ گره برای تکثیر جدا کنید.
بومسازگان
شمعدانی بومی مناطق جنوب آفریقا است و در طبیعت در آبوهوای معتدل و نیمهخشک با نور فراوان رشد میکند.
شمعدانی از جمله گیان کم توقع است که می تواند شرایط محیطی نامساعد را نیز به خوبی تحمل کند. خرابی در این گیاه زودرس نیست؛ اما به محض خرابی، خاصیت گلدهی از دست رفته و روند ریزش برگ ها آغاز می شود. برای اینکه از بروز این اتفاق جلوگیری کنید و گیاه شمعدانی خود را به مرحله گلدهی برسانید، لازم است حداقل نیاز های آن مرتفع سازید.

بسیاری از پرورش دهندگان شمعدانی عطری، در حین نگهداری از آن با این سوال روبرو می شوند که آیا گل شمعدانی نیاز به آفتاب دارد؟ در پاسخ به این سوال باید گفت، شمعدانی معطر و سایر گونه ها، علاقه بسیاری به نور خورشید دارند. شمعدانی ها با قرارگیری در معرض نور آفتاب، به خوبی تقویت شده و به مرحله گلدهی می رسند.
این در حالی است که کمبود نور، موجب رشد علفی آنان شده و در نهایت موجب زرد شدن و ریزش برگ های شمعدانی می شود. نور فیلتر شده پشت پنجره، بهترین نور برای رشد گیاهان شمعدانی به شمار می رود. به خاطر داشته باشید، هنگام استفاده از شمعدانی در محیط حیاط، گلدان را در منطقه نیم سایه قرار داده و در معرض نور مستقیم خورشید نگذارید. اینکار موجب سوختن برگ ها و نابودی گیاه می شود.
شمعدانی از جمله گیاهان کم توقعی هستند که نیاز به آبیاری مکرر ندارند. همین مسئله خرید این گلدان ها را برای افرادی که در امر پرورش گیاه مبتدی هستند و یا زمان کافی برای رسیدگی به گیاه را ندارند، مناسب ساخته است.
پیش از آبیاری این گونه از شمعدانی ها لازم است از خشک بودن خاک تا عمق 4 سانتی متر مطمئن شوید. کمبود آب در شمعدانی با علائمی همچون چروک و بی حال شدن برگ ها بروز می یابد. با ادامه یافتن این شرایط، گیاه خاصیت گلدهی خود را از دست خواهد داد. همزمان پس از بروز این علائم، لازم است گلدان شمعدانی را غرقاب کنید. سپس برنامه آبیاری را مجدداً از نو آغاز کنید.
به طور عکس شمعدانی عطری و شمعدانی پیچ به آبیاری مکرر نیاز دارند. خاک این گلدان ها می بایست همواره مرطوب باشد. اما خیس نگه داشتن خاک در بازه های زمانی مختلف، موجب خرابی ساقه ها و فساد ریشه ها می شود. به خاطر داشته باشید برخی از گونه های شمعدانی دچار خزان می شوند. در این مدت نباید به آبیاری گل شمعدانی بپردازید.
بهترین خاک و بستر برای پرورش گل شمعدانی، خاک سنگین با قدرت زهکشی بالا است. تا جایی که آب گلدان پس از آبیاری تخلیه شده و در مجاورت ریشه ها قرار نگیرد. وجود مواد آهکی و شور در خاک گلدان شمعدانی منجر به خرابی ریشه آن می شود. برای اینکه بستر مناسبی برای رشد و تقویت گلدان شمعدانی فراهم کنید، از ترکیب خاک های زیر استفاده کنید.
خاک برگ + خاک باغچه + کود گاوی پوسیده + شن و ماسه + خاک لوم

یکی از اصلی ترین خصوصیات گل شمعدانی، علاقه آن به رطوبت بالاست. به همین خاطر است که در قدیم، گلدان های شمعدانی را پیرامون حوض می چیدند. همانطور که پیش از این نیز گفته شد، گل شمعدانی علاقه بسیاری به نور خورشید دارد.
قرار گیری در معرض آفتاب، موجب از دست رفتن رطوبت این گیاه می شود. به همین دلیل لازم است رطوبت مورد نیاز آن را از طریق غبارپاشی و یا ساخت جزیره، تأمین کنید. بالا نبردن میزان رطوبت محیط در اغلب مواقع موجب قهوه ای شدن برگ ها و سوختگی آنان می شود.
دما نیز به همین میزان در شادابی و طراوات گیاه شمعدانی موثر است. اغلب گونه های شمعدانی در گستره دمایی 10 الی 25 درجه، رشد کافی و گلدهی را تجربه می کنند. اما شمعدانی برای رشد و نموی خود به دمای 5 الی 10 درجه نیاز دارد. به خاطر داشته باشید، در صورتی که دمای محیط بیش از موارد ذکر شده باشد، بایستی رطوبت گیاه به طور کامل تأمین شود.
برای نگهداری گل شمعدانی در زمستان، لازم است گلدان های شمعدانی را به محیط داخلی خانه منتقل کنید. چرا که این گیاهان دوست داشتنی، تحمل سرمای شدید را ندارند. برخی از گونه های گل شمعدانی در زمستان دچار خزان می شوند. بهتر است این گیاهان را نیز به محیط داخلی منتقل کرده و از آبیاری و کوددهی به آنان پرهیز کنید.
تقویت گیاه شمعدانی، روند گلدهی آن را تسریع بخشیده، کیفیت و عطر گل ها را نیز به مراتب افزایش می دهد. به همین خاطر است که کارشناسان توصیه می کنند، گلدان شمعدانی در فصول گرم سال توسط کودهای تقویت کننده، تغذیه شود. اگر نمی دانید چه کودی برای گل شمعدانی خوب است و یا کود مناسبی در اختیار ندارید، از کود 20- 20- 20 هر سه هفته یکبار استفاده کنید.
اغلب پرورش دهندگان شمعدانی با چالش گلدهی شمعدانی روبرو می شوند. اگر شما نیز جزو این دسته افراد هستید و نمی دانید برای گل دهی گل شمعدانی چه باید کرد، کود 121236 را خریداری کنید. این کود می تواند فقر خاک گلدان را جبران کرده و گیاه شمعدانی را به گلدهی تشویق کند.

چگونه گل شمعدانی را قلمه بزنیم؟ این اصلی ترین سوالی است که افراد پس از رویارویی با گل های جذاب شمعدانی با آن روبه رو میشوند. عموم گونه های شمعدانی قابلیت تکثیر را دارند. برای تکثیر گیاه شمعدانی روش های مختلفی پیش رو دارید، قلمه زنی معمول ترین و البته ساده ترین روش برای تکثیر گیاه شمعدانی به شمار می رود. برای استفاده از روش قلمه زنی، مراحل زیر را دنبال کنید:از اوایل تابستان تا اواسط پاییز برای استفاده از روش قلمه زنی فرصت دارید. در ابتدا قلمه ای به طول8 الی 12 سانتی متر، از یک شاخه جدید و درست از زیر یک گره، بگیرید. بهتر است قلمه شما، دست کم دارای 3 الی 4 گره باشد.
برگ های پایینی قلمه را حذف کرده و سپس آن را در ماسه بکارید.
در روزهای اول، قلمه ها را در محیط گرم و دور از نور آفتاب قرار دهید. به تدریج قلمه ها را در معرض نور غیرمستقیم قرار دهید.
در صورتی که در تکثیر گل شمعدانی مبتدی هستید، پس از برش قلمه ها برای 24 ساعت آن ها را در دمال معمولی اتاق و نور متوسط قرار دهید تا محل برش بسته شود. سپس قلمه را در خاک پرلیت و یا آب، ریشه دار کنید.
پس از ریشه دار شدن قلمه، می توانید آن را داخل خاک گلدان بکارید. پس از کاشت گل شمعدانی در گلدان، تا مدت کوتاهی رطوبت آن را کنترل کنید.
زرد شدن برگ های شمعدانی، یکی از رایج ترین اختلالاتی ست که پرورش دهندگان آن را تجربه می کنند. همانطور که در بحث تأمین نور گلدان شمعدانی گفته شد، عدم نوردهی به گیاه منجر به زرد شدن برگ ها می شود. با امتداد یافتن این وضعیت، برگ ها ریخته و گیاه در معرض نابودی قرار می گیرد. رطوبت زیاد، هوای سرد و کمبود مواد مغذی، از دیگر علل زرد شدن برگ های شمعدانی است.
عدم گلدهی در گیاه شمعدانی، علل بسیاری دارد. آبیاری نادرست، نور کم و فقر خاک اصلی ترین علت متوقف شدن گلدهی شمعدانی هاست. برای اینکه خاصیت گلدهی شمعدانی ر خود را تقویت کنید، از کود 121236 استفاده کنید. همچنین از نور کافی و یک برنامه منظم آبیاری استفاده کنید تا گیاه تشنه نماند.
خیر. گلدان شمعدانی و سایر گونه ها، ساختاری سمی و خطرناک ندارند. از این رو پرورش گل شمعدانی در گلدان و یا استفاده از آن در تراس و حیاط، خطری برای کودکان و حیوانات خانگی نخواهد داشت.
بذرگیری از گل شمعدانی در محیط آپارتمان ممکن نیست. انجام این کار نیاز به مهارت بالا و شرایط محیطی گلخانه دارد. لذا بهتر است برای تکثیر شمعدانی، سراغ روش قلمه زدن بروید.
گل های شمعدانی قادرند در تمام فصول سال، زیبایی و طراوت خود را حفظ کنند. به شرط آنکه از گزند سرمای زمستان در امان باشند. اگر از گلدان شمعدانی در محیط خانه استفاده می کنید، در فصول مختلف سال هیچ تفاوتی در ظاهر آن احساس نخواهید کرد.
پس در پاسخ به سوال آیا گل شمعدانی فصلی است می توان گفت، در صورت نگهداری گلدان در حیاط، بله! در غیر اینصورت شمعدانی گلی زیبا برای همه فصول سال است.
برای تقویت گل شمعدانی چه کنیم، برای رشد بهتر گل شمعدانی چه باید کرد و یا برای گل دادن شمعدانی چه باید کرد؟ پاسخ تمام این سوال ها، کوددهی مناسب است. بهترین کود برای رشد گل های شمعدانی، ترکیب کود 121212 با آب است. استفاده از این محلول در فواصل زمانی مشخص، کمک می کند گلدان شمعدانی به خوبی تقویت شده و به گلدهی برسد.
بهترین خاک برای کاشت گل شمعدانی، خاک سنگین، اسیدی و تقویت شده است. در صورتی که از گلدان شمعدانی در محیط حیاط استفاده می کنید، می توانید مقداری کود دامی نیز به خاک گلدان آن اضافه کنید.
آبیاری
هر ۷ تا ۱۰ روز یکبار، پس از خشکشدن خاک تا عمق ۴ سانتیمتر
کوددهی
هر ۳ هفته یکبار در فصول گرم سال با کود ۲۰-۲۰-۲۰
خاک و بستر
هر ۱ تا ۲ سال یکبار، ترجیحاً در فصل بهار
روش درمان
این بیماری به دلیل آبیاری بیش از حد و تجمع آب در خاک ایجاد میشود. برای درمان باید آبیاری را کاهش داد، گیاه را از گلدان خارج کرد، ریشههای پوسیده را با قیچی تمیز برید و گیاه را در خاک تازه و زهکشدار کشت مجدد کرد.
روش درمان
این مشکل که میتواند ناشی از تغییر ناگهانی دما، نور ناکافی، آبیاری نامناسب یا تنش محیطی باشد باعث ریختن برگها میشود. درمان با شناسایی عامل اصلی و ایجاد شرایط پایدار و مناسب برای گیاه انجام میشود.
روش درمان
این اختلال باعث زرد شدن برگهای جوان در حالی که رگبرگها سبز میمانند میشود. درمان با کاهش pH خاک، محلولپاشی سولفات آهن یا استفاده از آهن کلاته انجام میشود.
روش درمان
تجمع بیش از حد نمک در خاک که معمولاً از آبیاری با آب شور یا کوددهی زیاد ناشی میشود باعث سوختگی نوک ریشهها و برگها میشود. درمان با آبشویی کامل خاک، تعویض خاک و استفاده از آب با کیفیت مناسب انجام میشود.
روش درمان
این اختلال که معمولاً به دلیل نور شدید، کمآبی یا شوری خاک ایجاد میشود باعث قهوهای و خشک شدن لبه یا نوک برگها میگردد. درمان با شناسایی و رفع علت اصلی، جابجایی گیاه به محل مناسب و تنظیم آبیاری انجام میشود.
روش درمان
قرار گرفتن مستقیم و ناگهانی گیاه در برابر نور شدید آفتاب باعث ایجاد لکههای سفید یا قهوهای روشن روی برگها میشود. درمان با انتقال گیاه به سایه، حذف برگهای آسیبدیده و عادت دادن تدریجی گیاه به نور آفتاب انجام میشود.
تشخیص بیماری، یادآور آبیاری و مشاوره متخصص — همه در یک اپ رایگان